„Turen kralja Petra II“ u Muzeju Jugoslavije

Izložba je zapravo realizovana oko poklona radionice Stanišić i sinovi iz 1934. godine, jedne od najznačajnijih jugoslovenskih umetničkih radionica za fotokeramiku i umetničko staklo iz Sombora koja je u svom radu bila blisko povezana sa dvorom Кraljevine Jugoslavije i kasnije sa Кabinetom predsednika republike.

Naziv predmeta turen (tureen) je francuskog porekla i u kulturi obedovanja označava tip posude u vidu činije sa poklopcem – supijeru. Etimološki se vezuje i za ime jednog od najvećih vojnih komandanata u istoriji Francuske 17. veka, Maršala Turena.

U doba Luja XIV turen predstavlja najraskošniju posudu od keramike ili od srebra iz koje se služilo prvo jelo na svečanom kraljevskom banketu. Tokom 18. i 19. veka taj tip luksuznih porcelanskih predmeta bio je uobičajen u dvorskoj kulturi darivanja.

Značaj ovog predmeta utoliko je veći jer je reč o retko sačuvanom predmetu od porcelana sa državnim simbolom kraljevine Jugoslavije i pripada reprezentativnom jugoslovenskom kulturnom nasleđu i kulturi darivanja jugoslovenskog kralja dok je istovremeno i svedočanstvo o odnosu običnog čoveka i vladara u kulturi poklanjanja.

Oslanjajući se na tradicionalnu dvorsku kulturu, ikonografija turena koji je poklonjen kralju Petru II Кarađorđeviću ističe vođe i vladare dinastije Кarađorđević kao utemeljivače srpske i jugoslovenske državnosti. U tom smislu, njihovi portreti, osim što upućuju na kontinuitet dinastije, mogli bi da ukažu i na vojni značaj mladog kralja i njegovih predaka.

Posle Drugog svetskog rata predmet je bio u posedu kuće Savoja (Italijanska kraljica Jelena Savojska (Elena di Savoia) bila je rođena tetka kralja Aleksandra I Кarađorđevića, odnosno baba-tetka Petra II Кarađorđevića), danas je deo zbirke Muzeja Jugoslavije i biće izložen za javnost do 14. marta.

Izložba će biti otvorena do 14. marta.

Tokom trajanja Dana državnosti, 14, 15. i 16. februara, ulaz u Muzej biće besplatan.