(FOTO) Od „sablasnih ajkula“ do „crva u staklenom zamku“: Naučnici pronašli više od 1.100 neobičnih i nepoznatih okeanskih vrsta

To su samo tri od 1.121 „ranije nepoznate“ vrste otkrivene u svetskim okeanima tokom protekle godine, objavio je u utorak Ocean Census, globalni projekat mapiranja morskog života koji okuplja više od 1.000 istraživača iz 85 zemalja, prenosi CNN.

Prema navodima ove trogodišnje organizacije, koju predvode japanska Nippon Foundation i Nekton, to predstavlja povećanje godišnjeg broja identifikovanih vrsta od 54 odsto.

Okean je jedan od najmanje istraženih ekosistema na planeti, posebno duboko more. Nekada se pretpostavljalo da malo života može opstati u njegovim ekstremnim uslovima, ali su poslednjih godina naučnici otkrili ekosisteme prepune neobičnih - a ponekad i potpuno bizarnih - vrsta.

Podvodni svet suočava se sa ogromnim izazovima zbog klimatskih promena, zagrevanja okeana i ljudskih aktivnosti.

Potraga za rudnim bogatstvima okeana, koja je sve bliža realizaciji, predstavlja još jedan veliki rizik.

„Pošto mnogim vrstama preti nestanak pre nego što uopšte budu dokumentovane, nalazimo se u trci s vremenom da razumemo i zaštitimo život u okeanima“, rekla je Mišel Tejlor, direktorka nauke u organizaciji Ocean Census.

Naučnici iz organizacije Ocean Census sproveli su tokom protekle godine 13 ekspedicija u nekim od najmanje istraženih okeanskih područja na svetu.

Kod obale Japana, na dubini od oko 800 metara ispod površine okeana, otkrili su novu vrstu čekinjastog mnogočetinaškog crva koji živi unutar staklenog sunđera, čiji providni skelet nalik mreži - poznat kao stakleni zamak - čini silika, glavni sastojak stakla.

Sunđer i crv imaju simbiotski odnos, što znači da uzajamno imaju korist jedan od drugog. Crv je zaštićen time što živi u staklenom zamku, stabilnoj strukturi bogatoj hranljivim materijama, dok zauzvrat uklanja potencijalno štetne ostatke sa površine sunđera.

U Australiji su naučnici otkrili vrstu „sablasne ajkule“ iz grupe himera na dubini od oko 800 metara. Ove ribe su daleki srodnici ajkula i raža, od kojih su se evolutivno odvojile pre gotovo 400 miliona godina.

U Istočnom Timoru naučnici su pronašli vrstu trakastog crva dugačkog oko 2,5 centimetra, sa jarko narandžastim prugama, koje predstavljaju simbol njegove snažne hemijske odbrane. Toksini koje proizvode trakasti crvi proučavani su kao mogući tretmani za Alchajmerovu bolest i šizofreniju.

U Severnom rovu Južnih Sendvičkih ostrva, grupi nenaseljenih ostrva u južnom Atlantiku, naučnici su na dubini od gotovo 3.700 metara pronašli mesožderski sunđer nalik „kugli smrti“.

Ova vrsta prekrivena je mikroskopskim kukicama nalik čičak-traci koje hvataju rakove nošene okeanskim strujama. Sunđer ih zatim obavija i vari.

Da li su sve te vrste zaista potpuno nove za nauku možda će zahtevati vreme da se utvrdi. U proseku je potrebno 13,5 godina između otkrića neke vrste i njenog formalnog opisa u naučnoj literaturi, navodi Ocean Census u saopštenju za javnost.

Kako bi se taj proces ubrzao, Ocean Census uvodi status „otkriveno“ kao naučnu kategoriju koja može odmah da bude zabeležena u njegovoj bazi podataka morskih vrsta. Čim stručnjak potvrdi otkriće, ono može biti uneto u platformu sa otvorenim pristupom, rekao je portparol organizacije, objašnjavajući da „to čini vrstu odmah vidljivom naučnoj zajednici i kreatorima politika“.

Ocean Census želi da ova otkrića podstaknu akcije za zaštitu morskog života - koji ima ogromnu ekološku, naučnu i ekonomsku vrednost - i poziva na veća ulaganja u napore za otkrivanje novih vrsta.

„Trošimo milijarde u potrazi za životom na Marsu ili za odlazak na tamnu stranu Meseca. Otkrivanje većine života na našoj sopstvenoj planeti - u našem okeanu - košta samo delić toga. Pitanje nije da li možemo da priuštimo da ovo radimo. Pitanje je da li možemo da priuštimo da to ne radimo", rekao je Oliver Stids, direktor Ocean Census.