Vila Miloša Medenice "saučesnica" u uništavanju Krašića: Temelji u moru, dok talasi zapljuskuju dnevnu sobu

Zoran Đukanović, vlasnik ugostiteljskog objekta u Krašićima, godinama je tražio mesto na kojem će, posle više decenija provedenih u Holandiji, započeti novo poglavlje života i razvijati porodični biznis u Crnoj Gori. Tako je 2011. izabrao parcelu uz kamenitu obalu, privučen otvorenim pogledom na ostrvo Sveti Marko i prostranstvo Bokokotorskog zaliva. Sada kamenite obale nema, a nema ni pogleda jer su lukzusne vile delom sagrađane u moru, tako da talasi dopiru do dnevne sobe. Stene su betonirane, a privatne ponte ograđene zidovima. Među onima koji su tako gradili je i Miloš Medenica, sin nekadašnje predsednice Vrhodnog suda Crne Gore Vesne Medenice, ali i mnogi drugi bliski vlasti.

“Te 2011. to je bilo prazno. Nije bilo nijedne kuće ovde”, rekao je Đukanović za Centar za istraživačko novinarstvo Crne Gore (CIN-CG), a prenele su podgoričke "Vijesti".

Danas tog pogleda gotovo da više nema. Umesto kamenite obale, pejzaža po kojem su Krašići bili prepoznatljivi, nižu se višespratni objekti, od kojih su pojedini izgrađeni gotovo u moru, zaklanjajući horizont i menjajući lice nekada mirnog primorskog naselja.

“Prošle godine imao sam duplo manje turista nego pretprošle, a ove ih imam još duplo manje", kaže Đukanović, uveren da je upravo devastacija prostora jedan od glavnih razloga zbog kojih gosti zaobilaze Krašiće.

Uz samu obalu su vile čiji se temelji nalaze u moru, dok pojedini nikada završeni objekti godinama stoje napušteni na pontama, izloženi talasima i propadanju. Kupači se kupaju tik uz zarđale gelendere i betonske konstrukcije koje nikada nisu privedene nameni. Iznad plaža i malobrojnih turista uzdižu se višespratni objekti različitih dimenzija i arhitektonskih stilova, od luksuznih vila do nedovršenih betonskih zgrada i staklenih kompleksa.

Sve počelo 2009. godine

Temelji urbanističke tragedije koja je zadesila Krašiće postavljeni su usvajanjem Državne studije lokacije (DSL) “Sektor 29 - Krašići”, koju je Vlada Crne Gore usvojila krajem 2009. Planski dokument obuhvatio je gotovo celo naselje i priobalni pojas, a predvideo je izgradnju šetališta, čime je urbanizacija prostora uz more dozvoljena, iako pod ograničenim uslovima koje je trebalo da kontroliše država.

Studija lokacije je očigledno zloupotrebljena, jer su kupci placeva uz more započeli masovnu gradnju više kvadrata i više spratova nego što je to bilo predviđeno.

Na jednoj od vila na obali veliki stakleni otvori prizemlja gledaju pravo na vodu, ispred njih su suncobran i ležaljke, a nekoliko stepenika čak završava na betonskoj platformi koju zapljuskuju talasi. Dnevna soba je maltene u moru. Sa obe strane nastavljaju se visoki betonski zidovi susednih objekata.

Posebno je upečatljiv jedan od prilaza moru. Do vode vodi uzak betonski prolaz, stešnjen između dva visoka zida. Stepenice se spuštaju kroz koridor u kojem se dve osobe jedva mogu mimoići, a tek na kraju se iznenada otvara plavetnilo zaliva.

Na pojedinim mestima obala je pregrađena betonskim i metalnim ogradama. 

U jednom delu Krašića kupači borave na širokoj betonskoj površini tik ispod napuštenog objekta sa nizom staklenih vrata i terasa, dok je iznad njih, na istoj konstrukciji, parking.

Iako je Ministarstvo prostornog planiranja, urbanizma i državne imovine (MDUP) 2025. donelo više rešenja o rušenju ovih objekata, u odgovorima za CIN-CG navode da rešenja nisu sprovedena jer se čeka na usvajanje Zakon o legalizaciji bespravnih objekata, koji će omogućiti legalizaciju objekata koji se nalaze na orto-foto snimku iz 2025.

Međutim, legalizacija ne može rešiti posledice gradnje koja je već potpuno promenila obalu Krašića.

Predsednik Opštine Tivat Željko Komnenović kaže za CIN-CG da je na primeru Krašića zakazao celokupan sistem upravljanja prostorom i obalom, te da odgovornost počinje upravo od odluke iz 2009. godine da se obala urbanizuje.

“Počelo je izdavanje građevinskih dozvola ljudima, investitorima, privatnicima i firmama koje su ogradile obalu i onemogućile ostvarivanje javnog interesa, odnosno slobodan pristup obali meštanima i gostima Krašića. To je lako dokazivo”, kazao je Komnenović.

On tvrdi i da se gradilo izvan planiranih granica i gabarita, dok državne inspekcije takve radove nisu zaustavljale. Lokalna uprava, navodi, bila je svedena na kontrolu privremenih i pomoćnih objekata.

Prema podacima Turističke organizacije Tivat, u julu 2026. u Krašićima je registrovano 2.707 gostiju, što je oko 6,5 odsto više nego u istom mesecu prošle godine, kada ih je bilo 2.542.

“Srbi, Francuzi, Englezi, Nemci, svi su dolazili. Ovo je prva godina da ja nisam u maju i junu imao goste. Imao sam stalne goste svake godine. Neće više da dođu. Pitaju: šta da tražimo u Krašićima? Nemamo gde da se okupamo. I to je tačno. Ovi što imaju ponte dole su poređali ležaljke. Niko ne može da prođe više”, kaže Đukanović.

Komnenović upozorava da ovakav razvoj ne ugrožava samo pravo građana na pristup obali, već i turizam kao glavnu privrednu granu Tivta.

Sa bahaćenjem su počeli najbahatiji

Iz Opštine Tivat za CIN-CG priznaju da je prostorno devastiranje obale u Krašićima, kao posledica usvajanja DSL Sektor 29, problem koji lokalna uprava, imajući u vidu njena trenutna ovlašćenja i nadležnosti, nije u mogućnosti sama da reši. Kako navode, opštinski projekat izgradnje Lungo Mare šetališta koji je predviđen prostornim planom, počeo je 2018. godine, s ciljem da prostor uz obalu učini javnim i dostupnim svim građanima.

“Međutim, projekat je zastao kod prvog nelegalnog objekta na trasi. Vlasnici objekta u sudskom su sporu sa Opštinom Tivat i lokalna uprava ovakvo postupanje može očekivati i prilikom nastavka projekta”, naveli su iz tivatske Opštine.

“Iz godine u godinu ponavlja se ista situacija - meštani i vlasnici imovine u Krašićima, kao i njihovi gosti, ne mogu da dođu do obale. U Prostorno-urbanističkom planu pokušaćemo da ucrtamo novu trasu šetališta Lungo mare kako bismo rešili taj problem”, najavio je Komnenović.

Njegova ideja je da kompletna obala Tivta, od Lepetana do Krašića, dugoročno bude prohodna.

Među onima koji su nakon donošenja DSL-a 29 kupovali i gradili uz samu obalu Krašića bili su i ljudi povezani sa tadašnjim političkim i pravosudnim vrhom države. Posebno su kontroverze izazvale vile Miloša Medenice, sina bivše predsednice Vrhovnog suda Vesne Medenice, i tivatskog biznismena Rada Gaga Arsića, Medeničinog kuma. Njihovi objekti građeni su od 2011. godine, a prema ranijoj dokumentaciji i izveštajima, gradnja je izlazila iz okvira dozvoljenih gabarita.

Problem se nije završio na samim vilama: ispod njih su, na trasi šetališta Lungo mare, podignuta dva zida kojima je presečen deo javnog prolaza uz more, na zemljištu u državnom i opštinskom vlasništvu.

Zidove je 2020. srušila urbanističko-građevinska inspekcija, nakon čega je šetalište ponovo otvoreno. Opština Tivat je još 2018. odbila legalizaciju Arsićeve vile zbog prekoračenja planom dozvoljenih gabarita, a nekoliko godina kasnije na objektu su ponovo izvođeni radovi, što pokazuje koliko su se nadležnosti i odgovornost institucija u Krašićima godinama preplitale bez konačnog rešenja.

Među vlasnicima nekretnina u Krašićima bio je i bivši guverner Centralne banke Radoje Žugić, ali za njegov objekat nema istog nivoa dokumentovanih nepravilnosti kao u slučajevima Medenice i Arsića.

Ubrzo su i ostali vlasnici parcela uz obalu i sami počeli da pregrađuju i dorađuju prostor, gradeći i čineći nedostupnim svoje ponte, sprečavajući izlaz građanima na more, a sve je to rezultiralo obustavnom gradnje šetališta Lungo mare.