(FOTO) Sremski Karlovci uoči ceremonije povodom 30 godina od akcije "Oluja"

Kako je najavljeno, govoriće predsednik Srbije Aleksandar Vučić i predsednik Republike Srpske Milorad Dodik, a parastos stradalima služiće poglavar Srpske pravoslavne crkve Porfirije.

Obeležavanju Dana sećanja na stradale i prognane u oružanoj akciji "Oluja" prisustvovaće na Trgu Branka Radičevića i predsednik Vlade Srbije Đuro Macut.

Program "Oluja je pogrom – Pamtimo zauvek" počinje u 19.50, uz direktan prenos na Prvom programu RTS-a.

Prema podacima Dokumentaciono-informacionog centra Veritas, u akciji "Oluja" poginula je ili nestala 1.881 osoba srpske nacionalnosti.

Operacija je počela napadom na Knin u zoru 4. avgusta 1995. godine, a više od 220.000 ljudi krenuli je da se iseljava, dok su ih na putu ka Srbiji i Republici Srpskoj napadali hrvatska artiljerija i vojno vazduhoplovstvo.

Izbeglima nije bio dozvoljen ulazak u Beograd, već samo prolaz Bulevarom Arsenija Čarnojevića.

Haški tribunal za zločine na prostoru bivše Jugoslavije je u julu 2001. godine otpečatio optužnicu protiv penzionisanog hrvatskog generala Ante Gotovine, koji je bio komandant operacije. Gotovina je bio u bekstvu do hapšenja u Španiji 7. decembra 2005, kada je izručen Haškom sudu.

Haškom sudu su se godinu dana ranije predali generali Ivan Čermak i Mladen Markač, koji su optuženi za progon, deportacije i prisilno premeštanje, pljačku, bezobzirno razaranje naselja, ubistva, nehumana dela i okrutan tretman tokom i nakon operacije "Oluja".

Optužnica protiv Gotovine je odlukom Pretresnog veća Haškog tribunala spojena sa optužnicom protiv Čermaka i Markača, pa je Gotovina u aprilu 2011. godine osuđen na 24, a Markač na 18 godina zatvora, dok je Čermak oslobođen krivice. U novembru 2012. godine Apelaciono veće Haškog tribunala oslobodilo je Gotovinu i Markača krivice za progon srpskog stanovništva 1995. godine poništivši prvostepenu presudu, nakon čega su pušteni iz pritvora.

U Hrvatskoj se 5. avgust slavi kao "Dan pobede i domovinske zahvalnosti", dok je u Srbiji i Republici Srpskoj 4. avgust Dan sećanja na stradale i prognane Srbe.

Obeležavanje "oluje" u Hrvatskoj počelo je koncertom kontroverznog pevača Marka Perkovića Tompsona početkom jula na zagrebačkom hipodromu, a nastavljeno je velikom vojnom paradom u Zagrebu.