Share Fondacija: Hitno pokrenuti postupak za utvrđivanje krivične odgovornosti zbog špijuniranja

Neophodno je da se hitno pokrenu odgovarajući postupci za sprovođenje unutrašnje kontrole i utvrđivanje krivične odgovornosti za ozbiljnu povredu službene dužnosti i značajno prekoračenje službenih ovlašćenja, navodi se u reakciji na najnoviji izveštaj Amnesti internešnela.

Upotreba špijunskih softvera predstavlja ozbiljan napad na ljudska prava, slobodu izražavanja i privatnost građana, a izveštaj organizacije Amnesti ukazuje na rasprostranjeno korišćenje špijunskih softvera protiv aktivista, novinara i pripadnika civilnog društva od policije i Bezbednosno-informativne agencije (BIA) u Srbiji.

SHARE Fondacija navodi da su izdvojeni potvrđeni slučajevi Nikole Ristića iz grupe Sviće, aktiviste inicijative "Marš sa Drine" Ivana Bjelića, novinara iz Dimitrovgrada Slaviše Milanova, ekološkog aktiviste Ivana Milosavljevića Bukija i aktiviste organizacije Krokodil.

Stručnjaci za digitalnu forenziku su analizom uređaja građana Srbije direktno pogođenih korišćenjem intruzivnih tehnologija pouzdano utvrdili da su policija i BIA rutinski koristili novi tip špijunskog softvera koji Amnesti internešnela naziva NoviSpy, uz zloupotrebu visoko sofisticiranog alata za digitalnu forenziku izraelske kompanije Cellebrite.

Prema Krivičnom zakoniku, posedovanje, distribucija i upotreba špijunskih softvera, kao vrste računarskih virusa, predstavlja krivično delo. Takođe, svaki neovlašćeni pristup zaštićenim uređajima i podacima je kriminalizovan.

Sve rasprostranjenije korišćenje špijunskih softvera dešava se paralelno sa pogoršanjem stanja demokratije i vladavine prava u Srbiji, a u prethodnih nekoliko godina građani su svoje nezadovoljstvo izražavali na brojnim protestima protiv vlasti što je izazvalo sve veću represiju protiv aktivista, novinara, pripadnika civilnog društva i opozicije.

Izveštaj Amnesti internešnela daje čvrste dokaze o nezakonitom korišćenju sofisticiranih tehnologija za špijuniranje novinara, aktivista i građana.